اللّه تعالی گفت: «وَما مِنّا اِلاَّ لَهُ مَقامٌ مَعْلُومٌ».
اوَّل مقامی انتباه است، و این بیرون آمدن بنده است از حد غفلت. پس توبه است، و آن رجوع است از ماسِوی خدای تعالی، پس از آنکه رفته باشد با آنکه پیوسته پشیمان باشد و استغفار بسیار کند. پس انابت، و آن رجوع از غفلت است سوی ذکر و بعضی گفتهاند: توبه ترسیدن است و انابت رغبت و قومی گویند توبه در ظاهر است و انابت در باطن.
پس ورع، و آن ترک کردن چیزی است که بر او مشتبه گشته باشد.
پس محاسبت نفس است و آن نگاه داشتن زیادت آن از نقصان است و آنچه سود او باشد و زیان او.
پس ارادت است، و آن استدامت رنج است و ترک راحت.
پس زهد است، و آن ترک کردن حلال از دنیا است و رغبت از آن و شهوتهای آن بگردانیدن.
پس فقر است، و آن نابودن املاک است، و خالی شدن دل از آنچه دست از او خالی باشد.
پس صدق است، و آن راستی نهان و آشکار است.
پس تصبّر است و آن تحمل نفس است بر دشواریها و چشیدن تلخیها و این آخر مقامهای مریدان است.
پس صبر است، و آن ترک شکایت است.
پس رضا است، و آن لذت یافتن است به بلاء.
پس اخلاص است، و آن بیرون کردن خلق است از معاملۀ حق.
پس توکل است بر خدای و آن اعتماد کردن است بر او که طمع از جمله زایل کند به جز از او.
فصل