قرآن کریمبه زبان فارسی

فی شطح الحُصری

شرح شطحیات — روزبهان بقلی شیرازی

حصری در شطح گوید که «آدم محل علل بود، باز او خطاب علل کردند، چون گفتند: ان لک الا تجوع فیها ولا تعری.» واگر نه در مجاورت حق گرسنگی و تشنگی اثر چون کردی؟»

قال: بدین سخن آن خواهد که آدم ببهشت ممتحن بود و بدو بقایای علل مانده بود. بآن علت انسانی از مشاهده و محاوره باز ماند برای گرسنگی و تشنگی، و بدانۀ گندم در دام امتحان جنت افتاد. آمدنش از بهشت جزاء در بهشت رفتن بود، این دو امتحان حال «وعصی آدم» از نور قدم کی بود؟ حدیث ألا تجوع» باز آن همه علت در اصطفائیت آدم اثر نکرد «انّ اللّه اصطفی آدم». أنبیا و أولیا از علل انسانی در عالم جسمانی بیرون نیستند لیکن بجان روحانی هر زمان هزار بار از عالم و آدم بیرون شوند. بصفات صمدیت جوهر صمدانیان یابند و از اصداف بحر تجلی در درج تدلی آرند.